رونمایی از طرح نخستین معبد محلی بهائی در کامرون

باتوری، کامرون — در زبان مردم گبایا (Gbaya) در شرق کامرون، واژۀ «گباسارا» (gbàssàrà) به‌طور هم‌زمان سه معنا دارد: ستونی که بارِ خانهٔ یک خانواده را بر دوش می‌کشد، پرنده‌ای که آوازش شکارچی را در جنگل راهنمایی می‌کند، و سازی که صدایش در روستا طنین‌انداز شده و مردم را گرد هم می‌آورد. طرحی که امروز برای نخستین معبد محلی بهائی کامرون رونمایی شد و قرار است بر زمینی در کنار رود کادی (Kadey) بنا شود، بر پایۀ همین استعارهٔ چندوجهی شکل گرفته است؛ استعاره‌ای که در قالب معماری، معبد را به ستونی برای نیروی معنوی جمعی، راهنمایی در مسیر جست‌وجوی حقیقت، و فراخوانی به‌سوی وحدت نوع بشر تبدیل می‌کند.

حدود ۱۰۰۰ نفر روز گذشته در این محل گرد هم آمدند؛ مقامات محلی، رهبران سنتی، اعضای مؤسسات بهائی در سطح ملی، منطقه‌ای و محلی، و همچنین کودکان، نوجوانان و بزرگسالانی از روستاهای پیرامون، که همگی در فضایی آکنده از انتظار و اشتیاق گرد هم آمده بودند.

ماتالا کاسارا هیلر (Matala Kassara Hilaire)، یکی از رهبران سنتی روستایی در همان نزدیکی، پیش‌تر در گردهمایی خودجوشی که پس از اعلام رونمایی از طرح معبد، در فضایی سرشار از سرور برگزار شد، همین احساس اشتیاق را بیان کرده بود. او گفت: «ما واقعاً مفتخریم که جامعۀ ما از نعمتِ یک معبد برخوردار شده است.» او با اشاره به معابد محلی دیگری که در سراسر جهان در حال ساخت هستند، افزود که در نگاه او، هر یک از آن‌ها همچون فانوسی روشن در سرزمین خود می‌درخشند.

رهبر محلی هیلر گفت: «آنچه در نقاط دیگر جهان در حال رخ دادن است، اکنون در باتوری نیز در حال وقوع است.»

گادلیو امبوکه (Godlive Mboke)، عضو محفل روحانی ملی بهائیان کامرون، ضمن سخنرانی در این مراسم به ماهیت این معبد اشاره کرد. وی اظهار داشت: «در آثار بهائی، از معبد به عنوان مشرق‌الاذکار یاد می‌شود که به معنای “محل طلوع ذکر الهی” است.»

آقای امبوکه افزود که این معابد بهائی تجسمی از برداشتی نوین دربارۀ فضاهای نیایش هستند. این معابد نه‌تنها مکانی برای دعا و تأمل محسوب می‌شوند، بلکه مراکزی برای وحدت و همبستگیِ همۀ انسان‌ها هستند؛ فضاهایی که هماهنگیِ میان عبادت و خدمت به نوع بشر در آنها به‌شکلی عملی تجلّی می‌یابد.

آلن پیر جولده (Alain Pierre Djoulde)، عضو هیئت مشاورین قاره‌ای در آفریقا، دربارۀ اصولی سخن گفت که به معبد آینده روح و معنا می‌بخشد. او اظهار داشت: «نخستین اصل، وحدت نوع بشر است که در این واقعیت تجلّی خواهد یافت که صدها نفر با پیشینه‌های مذهبی گوناگون و از تمامی اقشار اجتماع در این مکان گرد هم خواهند آمد تا به ستایش و نیایش خداوند بپردازند.»

آقای جولده ادامه داد و معبد بهائی را مکانی برای آموزش توصیف کرد که رشد ظرفیت‌های فردی و جمعی را تقویت می‌کند و آن‌ها را به‌سوی پیشرفت زندگی جامعه هدایت خواهد کرد. او گفت: «این مکان مشوق خدمت خواهد بود» و توضیح داد که وقتی افرادی از پیشینه‌های گوناگون، با مهارت‌ها و علایق متفاوت، با هدف مشترکِ مشارکت در بهبود محله‌ها و روستاهای خود گرد هم می‌آیند، چه تحولاتی رخ می‌دهد. «حوزه‌هایی مانند بهداشت، کشاورزی و پیشرفت زنان به‌شکلی مثبت تحت تأثیر قرار خواهند گرفت و اثر این تلاش‌ها فراتر از این منطقه، به اجتماع گسترده‌تر نیز خواهد رسید.»

معماران توضیح دادند که چگونه منظرۀ پیرامون، طرح آن‌ها را شکل داده است. رودخانۀ کادی که به‌آرامی از این منطقه می‌گذرد، الهام‌بخش مسیر منتهی به معبد بوده است؛ مسیری هماهنگ با قوس‌های رودخانه، که بازدیدکنندگان را در مسیری تأمل‌برانگیز به‌سوی معبد بهائی هدایت می‌کند.

نده فاکورب (Nde Facorb)، یکی از معماران این پروژه، توضیح داد: «ایدهٔ طراحی از پرندۀ محلیِ معروف به گباسارا (gbàssàrà) الهام گرفته شده است.» نُه پرنده به حالت ایستاده، به سوی نقطۀ مشترکی در تاج خود اوج می‌گیرند و به این ترتیب، بنای مرکزی را شکل می‌دهند؛ طرحی که یادآور وحدت در کثرت است.

صنایع دستی محلی و سنت‌های معماری نیز در این طرح گنجانده شده‌اند. علی تیاتی (Ali Tiati)، یکی دیگر از معماران این پروژه، افزود: «گنبدِ معبد، به شکل خانه‌های سنتی با سقف شیروانی ساخته خواهد شد که امکان ورود نور را فراهم می‌کند و پیش‌آمدگی‌های بنا فضایی سایه‌دار برای بازدیدکنندگان فراهم خواهند کرد. منافذ و بازشوهای دیوارها نیز بازتابی از صنایع محلی، مانند کشاورزی و بافندگی خواهند بود و نور را در فضای داخلی معبد پراکنده خواهند ساخت.»

دامبورا موئیز (Damboura Moïse)، رهبر سنتیِ باتوری، اظهار داشت: «احداث این معبد پیام نیاکان ما را به واقعیت بدل می‌کند؛ پیامی که می‌گوید باید پذیرای همگان باشیم. روح حاکم بر این معبد نیز همین است— درهایش به روی همه باز است.»

اوبرلین مبلسا (Auberlin Mbelessa)، شهردار باتوری، نیز دربارۀ اهمیت وجود مکانی برای عبادت در این روستا گفت: «هرگاه مکانی به یاد خدا اختصاص می‌یابد، باید شادمان باشیم و برای موفقیت آن پروژه بکوشیم.»